تحلیل مقایسه‌ای ساختار و محتوای شعر شاعران زن معاصر؛ مطالعۀ موردی: صفارزاده، راکعی، کاشانی و وحیدی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران

2 گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران

10.22108/liar.2020.120264.1752

چکیده

چکیده
شاعران از قدیم تا امروز برای بیان ذهنیّات خود از روش خاص خود استفاده کرده و همین روش خاص باعث شده ازنظر زبان، محتوا و قالب، آثارشان از دیگری متمایز شود و هریک سبک خاص خود را رقم بزنند؛ بر همین سیاق، شاعران زن در عصر کنونی، برای بیان مباحث اجتماعی، زبان خاص خود را دارند که از دیگری متمایز است و باعث سبک‌آفرینی شعر آنان شده ‌است. در این مقاله، کوشش شده ‌است اشعار چهار شاعر معاصرِ زن (صفارزاده، راکعی، کاشانی و وحیدی) که با رخدادهای انقلابِ اسلامی همزمان بوده‌اند، با تأکید بر ساختار و محتوای اشعار پس از انقلاب این شاعران، با رویکرد سبک‌شناسی لایه‌ای و روش تحلیل محتوا بررسی شود. نتیجۀ به‌دست‌آمده نشان می‌دهد صفارزاده با ساختار شعر نو، کاشانی و وحیدی با شعر کلاسیک و راکعی در هردو نوع آثاری خلق ‌کرده‌اند. اشعار زنانه در شعر راکعی نمود بیشتر و محسوس‌تری دارد. واژه‌های امروزی و ساده، دوری از تعقید، بیانِ کنش‌های اجتماعی، توجه ویژه به روحیّۀ حماسی و ملی‌گرایی، شهید و شهادت، ظلم‌ستیزی و ... ویژگی‌هایی است که به‌صورت مشترک در اشعار این شاعران مشاهده می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparative Analysis of the structure and Content of the Poetry of Contemporary Female Poets: The Case Study of Saffarzadeh, Rake’i, Kashani, Vahidi

نویسندگان [English]

  • Mohammad Hassan Surani Heidari 1
  • Shahrzad Niazi 2
  • Morteza Rashidi 2
1 Ph. D. Student of Persian Language and Literature, Najaf Abad Branch, Islamic Azad University, Najaf Abad, Iran
2 Assistant Professor of Persian Language and Literature, Najaf Abad Branch, Islamic Azad University, Najaf Abad, Iran
چکیده [English]

Abstract
In expressing thoughts and feelings, the poet's specific method makes her works distinguished in terms of structure and content. Female poets in the present age have their own language to express different issues, which is distinct from the other. Contemporary post-revolutionary female poets have poems in classical, neoclassical, and Nimayi styles that can be analyzed using a stylistic approach based on different layers of style. It is necessary to examine the stylistic components of attracting the audience's attention to the text and revealing the hidden layers of the text. In Fotuhi's view, style and structure of poetry can be examined in five linguistic layers: phonetic, lexical, syntactic, rhetorical, and ideological.
In this article, the authors have attempted to examine poems by four contemporary female poets (Saffarzadeh, Rake’i, Kashani, and Vahidi) that coincided with the events of the Islamic Revolution, emphasizing the structure and content of their post-revolutionary poems with a layered stylistic approach and content analysis method. Statistical and analytical survey of the poems of these poets shows that all four poets have noticed the music of poetry in the phonetic layer in a different way.
By comparing the lexical layer components, it can be said that the use of sensory and specific words, repetition of words and unmarked words in the poems of Saffarzadeh are more frequent than others and these components in Kashani poetry are less than the rest. Rakki has used more abstract vocabulary than others and Kashani in the use of abstract vocabulary is in second place after Rake’i.
There is a significant difference in the use of words between these poets which minimizes their common way in this layer. By examining the syntactic layer, it was found that the use of imperative and preventive verbs in Kashani poetry, precedence of verbs in Rake’i poetry, and beginning with "and" in Saffarzadeh poetry have the highest frequency.
And Vahidi's poetry in the syntactic layer is not simple and worth mentioning. By examining the rhetorical layer, many commonalities among these poets have been seen. Apart from Kashani, in the simile component, the rest are equally emerged in this layer. By examining the layer of ideology, other than the subject of martyrdom, the personality of the leader of the revolution and social disruption that are of high-frequency, the other themes and components are almost identical in frequency.
There are common concepts and themes in the subject of resistance, endurance, and defense literature that in the works of all poets have a high frequency. Generally speaking, Saffarzadeh with the structure of modern poetry, Kashani and Vahidi with a classical poetry, and Rake’i in both types have created works. Women's Poems in Rake'i poetry has a more intense appearance. Modern and simple words, avoidance of complexity, expression of social practices, special attention to epic and nationalism, martyrdom and martyr, cruelty and so on are characteristics that are common in these poets' poems.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Layered Stylistics
  • Contemporary female poets
  • STRUCTURE
  • content
منابع

  1. انوری، حسن و گیوی، احمد (1382). دستور زبان فارسی، تهران: فاطمی.
  2. باباچاهی، علی (1386). شعرامروز،زنامروز، تهران: ویراستار.
  3. باطنی، محمدرضا (1370). همبستگیزبانواجتماع، تهران: آگاه.
  4. بهار، محمدتقی (1384). سبک‌شناسییاتاریختطورنثرفارسی، چ 8، تهران: امیرکبیر.
  5. راکعی، فاطمه (1382). مادرانه‌ها، چاپ سوم، تهران: اطلاعات.
  6. ________ (1386). دیروز با کسی بود، چ2، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
  7. رفیعی، علی‌محمد (1386). بیدارگری در علم و هنر (شناختنامۀ طاهره صفارزاده)، تهران: هنر بیداری.
  8. ستوده، غلامرضا (1373). مرجع‌شناسیوروشتحقیقدرادبیاتفارسی، چ 3، تهران: سمت.  
  9. شفیعی، سمیرا (1389). آشنایی‌زدایی در اشعار طاهره صفارزاده، پایان‌نامۀ کارشناسی‌ارشد، دانشگاه اراک.
  10. صفارزاده، طاهره (1384). روشنگران راه، تهران: برگ زیتون.
  11. _________ (1391). مجموعهاشعار، تهران: پارس کتاب.
  12. _________ (1366). مردان منحنی، شیراز: نوید.
  13. _________ (1384). هفت سفر، تهران: برگ زیتون.
  14. ضیاءالدّینی دشتخاکی، علی و مرتضایی، سید جواد (1395). «کارکردهای روایی در شعر طاهره صفّارزاده براساس نظریة روایتشناسی بارت»، مجلة فنون ادبی، سال هشتم، شمارة 4( پیاپی 17)، صص 97 - 112.
  15. طالبیان، یحیی (1378). صورخیال در شعر شاعران سبک خراسانی، تهران، مؤسسّۀ فرهنگی انتشاراتی عماد کرمانی.
  16. علی‌پور، مصطفی (1380). ساختار زبان شعر امروز، تهران: فردوسی.
  17. فتوحی، محمود (1390). سبک‌شناسینظریّه‌ها، رویکردها وروش‌ها، تهران: سخن.
  18. قائمی، مرتضی (1388)، سیری در زیبایی‌های نهج‌البلاغه، قم: ذوی‌القربی.
  19. قویمی، مهوش (1383). آوا و القا (رهیافتی به شعر اخوان ثالث)، تهران: هرمس.
  20. کاشانی، سپیده (1389). مجموعهآثارسپیدهکاشانی، تهران: انجمن قلم ایران.
  21. مقیاسی، حسن و فراهانی، سمیرا (1393). «سبک‌شناسی لایه‌ای در خطبة 27 نهج‌البلاغه»، پژوهشنامۀ نهج‌البلاغه، سال دوم، شمارة 7، 39 -62.
  22. وحیدی، سیمین‌دخت (1381). هشتفصلسرخوسبز، تهران: برگ زیتون.
  23. همایی، جلا‌ل‌الدین (1375). فنونبلاغتوصناعاتادبی، چ 12، تهران: هما.