جلوه های صور خیال در غزلیات یغمای جندقی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

2 دانش آموختۀ دکتری تخصصی زبان و ادبیات فارسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

چکیده

یغمای جندقی یکی از معروف ترین و برجسته ترین شاعران عصر قاجار در زمینه سرایش غزلیات با محتوای اخلاقی و عاشقانه است. علوم بلاغی از آغاز شعر فارسی تا به امروز، همواره مورد عنایت شاعران قرار داشته و یکی از مباحث بنیادین بلاغت در زبان، صور خیال شاعرانه است که چهار مبحث کلی تشبیه، استعاره، کنایه و مجاز را در بر می‌ گیرد و کاربرد سنجیده و شایسته آن می تواند به خیال انگیزی و غنای شعر بیفزاید.

غزلیات یغمای جندقی به لحاظ اشتمال برجلوه های علوم بلاغی به‌ ویژه علم بیان و بهره گیری از تصویر پردازی شاعرانه از اهمیّت بسیاری برخوردار است. غزل های یغما، دربردارنده مضمون های اخلاقی و عاشقانه می باشد که در اوزان گوناگون و عمدتاً به شیوه اشعار حافظ سروده شده است. به دلیل کم توجهی به مقوله صور خیال در اشعار یغمای جندقی، در این پژوهش تلاش شده صور خیال به کار رفته در غزل های یغمای جندقی با ژرف نگری و با عنایت به ذوق شاعر در بهره گیری از آنها به عنوان یکی از راه های زیباشناختی و شگردهای بیانی و هنری، مورد تحلیل و بررسی قرار گیرند تا بتوان جلوه ای از محاسن شعری او را به مخاطبان عرضه کرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effects of imaginary images in Yaghmai Jandaghi's sonnets

نویسندگان [English]

  • Abdollah Vasegh Abbasi 1
  • Mohammad reza Heydari 2
1 Associate Professor, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, University of Sistan and Baluchistan, Zahedan, Iran
2 Ph. D. Graduated of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, University of Sistan and Baluchistan, Zahedan, Iran
چکیده [English]

Yaghmai Jandaghi is considered one of the most famous poets of the Qajar era in the field of writing lyrical poems with moral and romantic content. Rhetorical sciences have been the focus of poets since the beginning of Persian poetry until today, and one of the fundamental topics of rhetoric in language is poetic imagery, which includes simile, metaphor, irony, and permission, which makes the poem richer and more imaginative.

Yaghmai Jandaghi's sonnets are very important in terms of the inclusion of rhetorical sciences, especially the science of expression and the use of poetic imagery. Yaghma's ghazals contain moral and romantic themes, which are written in different weights and mainly in the style of Hafez's poems. Since the investigation of images in Yaghmai Jandaghi's sonnets has not been given much attention, in this research, the images used in Yaghmai Jandaghi's sonnets have been tried to be used in depth and with respect to the poet's taste, as one of the ways Aesthetics and expressive and artistic techniques should be analyzed and investigated so that a manifestation of his poetic merits can be presented to the audience.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Jandaghi Yaghma
  • sonnets
  • similes
  • metaphors
  • irony and permitted